نقد و نطر
خوانندگان درباره
«وردی که برهها میخوانند»
اشاره:
گويی
تا کتابی در داخل ايران منتشر نشود کسی آن را به
رسميت نمیشناسد.
انترنت اگرچه مشکل انتشار کارهای
نويسندگان خارج از کشور را حل کرد اما اين
نويسندگان هنوز محروماند
از شنيدن بازتاب ها. دوات
از اين
پس برای هر کتابی که
منتشر میکند(و در صورت امکان برای هر کتابی که در
خارج از ايران منتشر میشود) صفحهای باز میکند
تا اگر نقد رسمی جرئت يا
حوصلهی ورود به اين
عرصه را ندارد، دست کم، نقد و نظرهائی را که حاوی
نکته يا
نکاتی هستند منعکس کند.
از آوردن نامه هائی که يکی دو جمله اند و صرفاَ
حاوی تعارف و خوش آمد معذوريم. به اين ترتيب،
اميدوارم اين صفحه بدل شود به يک نشست ادبی مجازی
برای گفت و گو وجدل درباره يک اثر.
اين صفحه همچنان باز می ماند و هر لحظه که نقد و
نظر تازه ای برسد به روز می شود.
دوات
پيمان نيک نژاد
aghaye ghasemi aziz
salam
roman "verdi ke bareha mikhanand" ya hamoon
"divane o borge monparnas" ya hamun "chehel pele
ta setar jadooei" ro khondam
albate bayad begam ke khondanesh ro tamum kardam
besiar besiar ziba bud
taze vaghti be akharesh residam o fahmidam ke
hamash bar asas ye chiz bedahe shekl gerefte
bish az pish bar afarinandeye in roman afarin
goftam
be jorat mitunam begam ke dar noe khodesh ye
shahkare
albate in nazare mane
arzesh 5 sal neveshtan ro dasht
dar zemn tanasob ma'naei 39 bakhsh ketab ba 39
tar ke be tar jaduei naresid vaghean aali bud
vali ye soali vase man pish omad
age eshtebah nakonam too 2 jaye dastan shoma
goftin "hasht kalameh"
man ke chizi nafahmidam!!
age mishe baram tozih bedin!
khaste nabashid
payam.niknejad@gmail.com,
***
علی امينی نجفی
رضا جان سلام
کتاب ورد بره ها را دیشب خواندم با آنکه توصیه
کرده بودی که آن را زیاد جدی نگیرم! برخلاف انتظار
خیلی خوشم آمد.
حالا تو هر چی می خواهی بگو، به نظر من که از دو
رمان دیگرت بهتر است و مهمتر آن که کاش ترجمه شود
به آلمانی و فرانسه به نظرم برای خواننده فرنگی هم
خیلی جالب است چون خیلی راحت و روان خوانده می شود
و تصاویر آن بسیار ملموس است و طنزش دلنشین و
گیرا.
سرخوش و تندرست باشی تا ذهنت همچنان آفریننده و
قلمت این سان روان بماند
قربانت علی
***
مرتضا خبازيان
بداهه نویسی وردی که بره ها می خوانند و خیانت های
دنباله دار وبلاگ به ادبیات
اولین باری که سخنی بر لب غریبی نشست هر چه بود، ورد نبود. واضح است که ورد با تکرار رابطه ای
تنگاتنگ دارد و اساساْ تکرار است که به ورد مفهوم
می دهد. در مقاله ی کوتاه اندر خیانت وبلاگ به
ادبیات، سوی سخنم به هدفی غیر از رمان بود که تصور
می کردم -هنوز هم- وبلاگ، جایی برای رسیدن به فرم
های متعالی ادبی نیست و اگر هم باشد چیزی که حاصل
می شود، نیازمند رسیدگی و بازخوانی و ویرایش است...
ادامه...
***
کيوان
Salaam
In 3vomin ketabist ke az shoma mikhunam…mesle 2
kare ghabli lezat bordam
Faghat yek nokte kami delgiram kard
Akhare file PDF in ketab chandin safhe ekhtesas
dade shode be gaah shomare online neveshtane in
asar
Khaheshi ke daram agar momkene in ghesmat ro az
file hazf konid va be shekele digari ruye
websitetun baraye alaghemandan bogzarid
Chon adam ro az khalseye toam ba tafakkore nashi
az khatemeye dastan birun miare va be ghole
khodemuni kami “zede hale”…
Yek ketabe khub mesle ye filme khub ya ye musike
ghashang, adami ro baraye zamani 2chare khodesh
mikone
Ba in mohabati ke dar haghe ketab mikonid,
begzarid bishtar 2chare Verdi beshim ke bareha
mikhanand…
Az babate inke majbur shodam fingilish
benevisam, ozr mikham
Payande o tavana bashid
Eradatmand
keyvan
keyvan.latifi@gmail.com
***
گفت و گو با رضا قاسمی درباره
«وردی که بره ها می خوانند» ـ فرنگيس حبيبی، راديو بين المللی
فرانسه (فايل صوتی 3/5 مگابايت)
***
ستاره
آقای قاسمی عزیز
یک هفته است با شخصیت کتاب وردی که بره ها می
خوانند زندگی می کنم. دست از سرم بر نمی داره.یک
بار برایتان نوشتم همنوایی شبانه رو چندین بار
خوندم.کتاب رو دستم می گرفتم. می خوندم تا تموم می
شد . این بار اما...خوندن کتاب دو هفته طول کشید.
نمی تونستم .نمی خوندم . می خواستم این زیبایی رو
کم کم بچشم. مبادا که تموم بشه. ولی شد. حالا تا
کی دوباره باید هی بخونم و بخونم و لذت نبرم تا
دوباره کتابی مثل همنوایی و وردی که بره ها می
خوانند دستم بیاد و روحم و زیر و رو کنه.....
astaare@googlemail.com
***
آليبی
این دو، سه روزی که "حق السکوت" آقای چندلر را می
خواندم، ترجمه آزار دهنده آقایی به نام احسان
نوروزی، چند باری ناراحتی ام را تا حدی بر انگیخت
که نزدیک بود کتاب را برای همیشه کنار بگذارم.
جملات زشت و بد ترکیب، زبان قوام نیافته، کلمات
نامفهوم و نچسب، مفهومهایی که به ذهن مخاطب منتقل
نمی شوند وهمین طور روی هوا دست و پا می زنند و
گفتگوهایی که به نظر بی ربط و بی سر و ته می آیند
ولی چیزی در درونشان تو را صدا می کند که "من یکی
از آن دیالوگهایی هستم که بیلی وایلدر بزرگ آرزو
داشت نویسنده ام باشد"، مهمترین نکات آزاردهنده ای
هستند که الان به ذهنم می آید.
آخرین باری که کتابی را به دلیل ضعف های نوشتاری،
نیمه کاره بستم و برای همیشه کنارش گذاشتم، یکی دو
ماه پیش بود.
ادامه...
مقداد
Ba
arze salam va khaste nabashid khedmade
shoma..
3 rooze pish taghazaye "
verdi ke barre ha mikhanand" ro az shoma
karde boodam ke shoma lotf kardid va baraye
man ferestadid..
Avalan bayad
az shoma mamnoon basham be khatere
shah
kare zibatoon
.. kheili lezat bordam..
bayad eteraf konam tahala herfei khoondane
rooman o dombal nemikardam va be estelah be
har roman ye "Noki mizadim".. ama ta emrooz
ke 2 rooz migzare az daryafte mailetoon man
185 safe romanetoon ro ro monitor khoondam
ke hodoode 8 saat ba favasele mokhtalef tool
keshid va in jazabiyate kare shoma ro
miresoone..
Man
jedan dast marizad be shoma migam..
Kar no
va jalebi bood..
Dar
hale hazer man dar Kish hastam.. va ta
chandi ghabl baraye chan majale maghale haye
tanz e ejtemaee – siyasi mineveshtam..
va az oonjaee ke baraye mane 24 sale ke
pesar ham hastam in yek krie ke sabre jazil
mikhad va poshti garm ala ragheme khaste
moshtari ham dast keshidam az in kar…
Ama
khob ba inke reshteye tahsilim Business MNG
hast vali khob eshghe neveshtan to zatam ba
tavajoh be roohiyatam moj mizane..
Shayad
estefade az tajrobeye digaran kheily mofid
bashe.. ama ba tavajoh be neveshteha va
yaddasht hatoon.. man vaghean kesheshe
neveshtane ye matno bishtar az ye bar va
tekrar e oono – HATTA be gofteye shoma ta 20
BAR!!!- nadaram..
Vaghtetoon ro nagiram.. rahnamaee konid mano
baraye tamrin va erzaye in niyaze darooni ke
modam faryad mizane ke ghalam bardar
dobare.. dobare!
Mamnoon misham.. va baz ham mamnoon misham..
Doost
daram age baratoon maghdoor bood sayere
neveshte hatoon ro ham baram befrestid ta
dar asra ee vaght bekhoonameshoon..
Mamnoon va movafagh bashid
masa_hi83@yahoo.com
***
بی نام
باسلام وعرض ارادت رمان
بسيارزيباي بره ها راخواندم.يك نفس ودريك
نشست.وغرق شدم درنشگيي كه مدتها بود ازمن گريزان
بود.رفتم به روياهاي ناتمام خودم كه ديدم ساعتهاست
درداخل ماشين درخيابانهاي تهران ميچرخم.صداقت
نوشته ديوانه ميكند آدم را وباوجود كلمات ركيك چه
نوشته نجيبي است.به نجابت خود نويسنده.آخررمان فوق
العاده تكاندهنده است.بعنوان يك ايرني ازدوردستانت
را به گرمي ميفشارم وبرايت آرزوي ساختن چهلمين سه
تارت راميكنم.(ناچارازآن فعل معروف استفاده كردم
m_damanzan@yahoo.com
***
سردار
صالحی
وردی که برهها
میخوانند، مثل همهی کارهای رضا قاسمی او را خویش
من میکند. گاهی برای این که از گفت و گو با سایه
درگذرم، بیصدا او را پیش کشیدهام. وقتی خویشی از
خون بگذرد و در زبان سر باز کند بر زمینه ی ملالی
که هست آدمی در زبان و زه جان خویش می شود، نه در
زه کمان. با پرسه در متن میشود از درد دل گذشت و
به دل درد رسید.
آنچه میبینی گفت و گوی من است با نویسندهی وردی
که برهها میخوانند در آئینهی جان، در بست و باز
زبان. این که به کجا کشیده میشود نمیدانم.
بهانه، همان نشانهها و همان مالیخولیا صبحدمان.
وردی که برهها میخوانند بهانه است.
1
نقد نمک
یادم نمانده است در کدام متن فارسی به این رسیدم
که: بر من نشین یا بگذار بر تو نشینم تا ملال راه
از میانه برخیزد. اینگونه باز شد که دو کس، دو
نفس بههم می رسند، در میانهی راه، به
کاروانسرایی، جایی. جایی که سکوت، ملال را
سنگینتر میکند. باید یکی آغاز کند تا ملال از
میانه برخیزد. پس یکی بر دیگری داستان میراند. بر
او رانده میشود که بر شانه نشسته است و برده
میشود. اینگونه سوار بر دم سخنران سرش به جهانی
ندیده گشوده میشود و پایش به جایی نرفته باز. مگر
نه دریافت و یافتن در، در جهان بیدر و پیکر از
این راه بر آدمی میسر میشود؟ مگر نه ما با چشم سر
با جهان حی و حاضر پیش رو آشنا میشویم، با جهان
هست. با دیدهی دل (زبان) از جهان پیش چشم سر، از
حال پیش رو وامیکنیم و با جهان نیامده و رفته
آشنا میشویم؟
ادامه ...
***
رضا معين زاده
Aghaye rezaghasemi :
salam
Dar iran goya rasm ast faghat bekoband va vaghti
kasi karash ra khob anjam medahad , anjam vazife
karde ast , ya agar ham az kasi tarif mekonand
anghadr boye chaplosi medahad ke digar ……. Be
har hal man tasmim gereftam name e baraye shoma
beferstam va begoyam man ketabhaye shoma ra
nakhandam , balke ba anha zendegi karde am .
pareye sefr chahe babel ra modam zir lab zemzeme
mekonam va barha faslhaye hamnavaye shabaneye
orkester chobha ra khandeam , be tamam doostanam
ketabhayetan ra pishnahad karde am va ba kheyli
ha dar in bare sohbat karde am . dalil in ke in
name ra ham baraye shoma neveshtam faghat in
bood ke bedanid kasi dar in soye jahan ketab
haye shoma ra be shedat doost darad .
Be nazaram an chize ke baes mishavad kalamat
shoma ra inghadr doost dashte basham in ast ke
shoma ghadr kalam ra midanid va be khater chap
ketabhayetan hazer nisted jomle e ra hazf konid
. chand vaght pish be yeke az dostanam ham hamin
ra goftam ke agar ghadr kalamat ra bedani mibine
che mojeze e mekonad . in kar shoma baes shod
befahmam khodsansore mesl sam ast baraye
nevesande ! nemedanam metavanam ta akhar omr
intor basham ya na ama had aghal hala midanam
maneye in jomle ke baraye jahani shodan bayad az
khod gozasht yane che ? hala mefahamam vaghti az
kheyr chap ketabi mesl chahe babel ( be shakhse
in romanetan ra kheyli doost daram ) dar iran
megozarad yani che ?
In name ra neveshtam chon metaghedam ensan be
delgarmi ehteyaj darad v ache delgarme behtar az
inke bedani ba inke dar paris zendegi mekoni va
dar an taraf donya , dar iran , dar mashad
kasani hastand ke mekhanand va mozakhrafati mesl
filtering ham mane nemeshavad ke yak nevesande
dast az rahash bekeshad !
Dar chah babel yad gereftam bayad taboo ha ra
shekast , man ham hala had aghal talash mekonam
tamam in taasobat kor ra beshekanam va khodaye
asl ra setayesh konam . emshab shab ghadr ast va
be nazaram behtarin amal dar in shab haman fekr
kardan ast va medanam khodavand ham intor
khoshnood ast !
Omid varam hamishe mivafagh va sarbolan bashed!
Ya hagh
rezamoeinzadeh@gmail.com
***
فاضل
سلام آقای قاسمی
رمان وردی که بره ها می خوانند رو خواندم. از صبح
تا شب. بی نظیر بود. قبلا هم رمان همنوائی رو
خوانده بودم ولی وردی که بره ها می خوانند واقعا
دیوانه کننده بود. از جان و دل بود که بر جان و دل
نشست و اشک بر دیده نشاند. آری حقیقتا زندگی شال
نیم متری هلناست که شکافته می شود و بافته می شود.
گفته بودید نوشتن بین تغزل و طنز سخت است، الحق
والانصاف که این سخت را به قلم توانایتان سهل کرده
بودید با خون دل خوردن و نوشتن و با عرق ریزان
روح. و چه خوب نقب زدید به اعماق دل و جان
خوانندگانتان. فصل غرق شدن پروین تکانم داد و چه
خوش نشسته بود شعر انتهای فصل که اشک را می نشاند
به چشم. رفتن ش برای همیشه، غم راوی را به جانم
تزریق کرد. و چه جالب بودن دیدن راوی همسایگانش را
پس از سالها. که گویی هرچیز تصادفی ممکن است
تصادفی نباشد، خواه تقدیر گیرش خواه خرافات. آقای
قاسمی عزیز ممنون از زحماتتان. ممنون که بی
چشمداشتی اینچنین روح های تشنة ادبیات را سیراب می
کنید. به خدا مردیم و ذله شدیم از خواندن این شبه
رمانها از دیدن این همه ادعا و نبودن جوی لذت
خواندن. ممنون که با خستگی روزانه نوشته بودید و
مرارت سالیانه پیرایش و آرایش کرده بودید و حالا
ما می توانیم به یک روز سر بکشیم این معجون میوه
های کمیاب جنگل های ادبیات را، آن هم بی زحمت از
خانه بیرون رفتن و خریدن کتاب. بمانید و بنویسید
که به شما و کسانی چون شما نیازمندیم چون نیاز لب
تشنه ای به کوزه ای آب گوارا در بیابان. فکرتان
جوشان باد.
farzad_plato@yahoo.com
***
ندا شمس کيا
بالاخره رمان"وردی که بره ها
می خوانند" را خواندم.لذت بردم جداً؛لذتی
غمناک،دلگیر،متشنّج و خاموش...
چند وقت پیش در یکی از میل هام درباره ی این رمان
آنلاین خواندم،امّا خب فیلترشکن نداشتم و پیگیری
هم نکردم البتّه؛تا هفته ی پیش که به فیلتر شکنی
فیلترنشده(!) برخوردم و توانستم رمان را از سایت
دوات دانلود کنم.
به طرز دردناکی دوست داشتنی بود؛به طرز غمناکی نقب
می زد به درون آدم:
خسته شده بودم از اين هستی که شبيه شده بود به شال
نيم متریِ هلنا. از اين طرف شکافته میشد تا
دوباره به همان شيوه بافته شود. با همان نخها؛ با
همان رنگها.
و من خسته ام از درد واندوهی که در همه ی ما ته
نشین شده است وآنچنان می فرسایدمان که دیگر چیزی
نمی ماند از روحی که در این قالب های تهی دمیده
شده است و... هی تکرار می شود همه چیز...مثل شال
نیم متری هلنا...
خسته ام ...
خسته.
و مگر نه آنکه هرچيز غرامتی دارد؟
دست مریزاد رضاقاسمی عزیز و قلم ت همیشه نویسا!
وبلاگ دلم می نويسد
***
وبلاگ تنهائی پر هياهو
وردی که برره ها می خوانند
همه عمر از مسیر کج...
همه راه ها از مسیر کج...
خط راست، خطی بود که فقط در کتاب هندسه بود.
برای مهاجرت باید اندکی ماجراجوبود. اندکی جاه
طلب؛ اندکی هم نفرت داشت از هندسه. در این مفهوم،
مهاجر قمار بازی است که در نبردی نهایی همه ی
گذشته را داو می گذارد تا شاید آینده را ببرد.
آدمهایی که جاکن نمی شوند از زمین یا بی بهره اند
از این خصلت ها، یا وجود آنها را در خود دست کم
میگیرند. شاید هم متنفرند از قمار. بدین ترتیب،
"جویندگان طلا" جنگجویانی هستند که در این قمار
بزرگ تا پای جان حاضرند بروند و به هیچ کسی رحم
نکنند.
ادامه...
***
حسام
رضا قاسمی را از دوات اش می شناختم نویسنده
,نوازنده و کارگردان تئاتری است میانسال ودور از
وطن .
قاسمی تازه ترین رمانش را بر روی نت قرار داده،
فقط بگویم که خواندم وبسیار لذت بردم شما هم "وردی
که بره ها می خوانند" را از دست ندهید.
وبلاگ منطقه مرده
***
بی نام
ostad
nemidunam ejaze daram ehsasatamo
darbareye gheseye kam naziretoon begam
ya na! be har jahat omidvaram jesarat
nakarde basham...
A)aval inke
sin va shin mano yade aghaye k dar
romane ghasre aghaye kafka mianadakht.
B)dovom inke
be nazare man gheseye shoma ta hddi zan
mehvar bud va zan yeki az anasere aslie
dastan bude mesle setar . 1.hozure
motefavete madar: tuye hameye ghesseha
madar ma'mane amne farzande vali tu
gheseye shoma madar avalin kasi bud ke
shoma ro sarshare az na amni kard.
2.nane doshanbe va buye behesht ke
shahkar bud. 3.madam helena va shalesh
ke tasvire koli az ghesse va sarneveshte
shoma bud. 4.khanoome ebadi ke az be
taharok vadashtane ehsasate tonde
pesaraki labrize az lezat mishod.
5.marge parvin ke oje ghesatoon bud,ham
oje ehsasi va ham be noi oje etefaghate
dastan.margi ke kamelan beja va daghigh
va honarmandane varede ghesse shod va bi
andaze be zibayie ghesse afzood.albatte
marg, bezzat zibast ! 6.hozure kamrange
hamsaretoon be onvane yek hamsar,ke ta
hadi ghamangiz bud va man dobare be yade
zane irani oftadam,hatta dar
morede marde amighi mesle shoma!
7.vojoode parastaran va ehsasate
raghighe yek mard be anha. 8.vojude shin
ke man kheili delam barash sookht vaghti
az pishe shoma raft va tamamie
hoviatesho az dast dad.doost pesare
jadid,jarahiye sine,kinezotrap...az
jolo...az aghab...oh!ostad!in ghesmatesh
divane konande bud.(hameye larzeshe
dasto delam az an bud ke eshgh panahi
gardad...ay eshgh! ay eshgh...)albatte
ghat'an dark mikonid ke in hame enzejare
man be ellate ehsasate zarif va
badane dast nakhordeye yek dokhtare
iranist ba tarbiate irani!!! 9.hozure
sin ke be marateb az tamamie zanhaye
dastan khoshbakhtare!garche khate sin
dar akhare ghese bi sar anjam mimoone(be
haman bi sar anjami ke tabiate tabiat
ast (m.dolat abadi)) ama be har jahat
shoma tasmim gerefte budid ke lagad
nazanid be in divare shishey,va ya agar
ham zamani zadid hargez eshtebahate
gozashtei ke ba shin dashtido tekrar
nakhahid kard (magar na anke har chiz
gharamati darad?) 10. va amma khodam dar
ghesseye shoma : ostad,14 salam bud ke
baraye avalin bar hes kardam jense negeh
ha taghiir karde va ba'd ha ke bozorgtar
shodam daryaftam ke dar eyne
tafavot,ajab tekrarist!! amma,negahe
moalem negahe digarist! va keshesh be
moaleme musighie mard... wow!ostad! vasf
napazire ! be karrat dar heyne dars
gereftan hes kardam nirooi az daroone
oo, mano jazb mikone ke man na be khod
balke bi ekhtiar jazbe in nirooye
afsoongar mishodam.anbooheye enegyii ke
mostaghiman be shaghighehaye man rande
mishod.feshare atefie shadid!meyle ajib
e raha shodan dar aghooshe oo! va
taslim... ba rezayat!!! albatte dar
khate man hich kas lagad be in divare
shisheii nazad va man che besyar hes
kardam ke mesdaghe in soroodeye shamloo
hastam: (kalam az negahe to shekl
mibandad,khosha nazar baziha ke to aghaz
koni...)
dark mikonam
,dark mikonam,ostad ba tamame hastiam,
sin va shin har do shifteye shoma
budadand!
ostad,ketabetoon binazire va mohagheghan
natijeye andisheye fogholadeye shomast.
va kamelan az siaghe dast neveshteha
peydast ke nevisande yek navazandast!yek
bedahe navaze irani! chon neveshteha be
vozooh joosheshist na koosheshi !
ostad,man
sarrizam az sepas... bepazirid , be
hamrahe booseye madhooshaneye dokhtaraki
dar baran bar dastane honarmande shoma
ke : (bi najvaye angoshtanat,faghat, va
jahan az har salami khalist...)
varta_thm@yahoo.com
***
امير
...gijam........dishab az lahze'ee ke fileha
ro daryaft kardam ta 4.5e sobh tamame 215
safharo khat be khat......kalame be
kalame........harf be
harf........khoondam.........hata safhehaye sefide gaah be gaahe oono........
nashod ke
dishab baratoon benevisam.........choon jaee
boodam........... jaee miane boodano
naboodan........nemidoonam chi bayad
begam..........
kash manam
joze oon mokhatabaye khas
basham..........oonaee ke botrie haavie
ganje shoma ro daryaft kardan........
kash manam
enghad eftekhar dashtam ke online
bedahenavazie shoma ro
beshnavam........setar ro ke ta radif
zadam......modati be khatere daneshgah kenar
gozashte boodam.........az
emrooz........dobare mizanam.........
nemidoonam
azin be bad chi be saram miad..........ba
shin.......ba sin...........ba
parvin............ba helena..........ba
doshanbe............ba nane
doshanbe.........ba etemadi.........ba
barreha.........ba tikehaye boride shode az
azal.........ba...........ba...........ba..............
***
مريم بامداد
نمیدونم یادتون هست یا نه؟ چند مدت پیش فایل چاه
بابل را برام فرستادید.
خواندم و خواندم و باز هم میخوانمش و تکرارش
میکنم. قشنگ بود، خیلی. اما وردی که بره ها
میخوانند دیوانه کننده است.
بیشک اگر طنزهای متن نبود ما را به عمق جنون
میبرد و این اشکهای ما بود که هی سرازیر میشد.
بیشتر از یکسال است که عزیزترین کسم را ندیدم. از
ماشین پیاده شد، دستم را فشرد و برای همیشه رفت.
اما آنروز "همنوایی شبانه ارکستر چوبها" را به من
داد. چقدر شبیه است این کتاب به او و شاید شما...
قبلا هم گفتهام نه نویسندهام، نه منتقد ادبی و
نه ...
یک دختر 26 ساله که در یکی از شهرهای آذربایجان
شرقی زندگی میکند و با مدرک فوق لیسانس فیزیک در
دانشگاه آزاد تدریس میکند. این من ظاهری من است
که مرا میپوساند.
چقدر بارها و بارها مثل مندو از حرف زدن با خود
ترسیدم که سرآغاز دیوانگی است و چقدر مثل او اسم
جاها و چیزها را برای خود تکرار کردهام که بدانم
دیوانه نشدم.
نمیتوانم بنویسم و به قول "مارگریت دوراس" این
مرا دچار جنون میکند.
اما بیشباهت نیستم به نوشته که همیشه دنبال کسی
هستم که بنویسد آنرا.
این نوشته چقر شبیه است به نوشتههای شما، شبیه
عزیزترین کسم...، ذات زنانگی مرا آشکار
میکند.
بارها فکر کردهام به این که اگر شما زن بودید
چگونه مینوشتید؟
bamdad_maryam@yahoo.com
***
مصطفی فلاحیان
اين رمان رضا قاسمي كه اين اواخر منتشر شده
اثر جالبي است. اصولا قاسمي با چاپ همان رمان
معروف همنوايي .. استعداد و كوشش و سواد اش را
دررمان نويسي نشان داد .و يك جورهايي به رخ آن
مرتجعيني كشيد كه هنوز در حال نوشتن به سبك هاي
كهنه شده ي شصت سال پيش هستند. رماني كه خواندش
لذت بخش بود و مدتي كه مي گذشت يكدفعه شخصيت ها و
نماد هايي كه پشت اين شخصيت ها پنهان بودند خودشان
را نشان مي دادند. انگار كه از پس غبار ظاهر
مي شدند.در اين رمان وردي كه ... البته كمي از آن
شيوه هاي روايي و نوع نگاه قاسمي به جهان را مي
بينيم. و نمادهايي كه ما به عنوان خواننده مي
توانيم ببينيم. مثلا پايان عشق راوي با دختري كه
راوي استاد سه تار او بوده را با همنوايي مقايسه
كنيد ف دختر كه در همنوايي با سيد رابطه دارد.
نكته اي كه درباره ي اين دو رمان رضا قاسمي برجسته
است آن حرفي است كه همينگوي به دوس پاسوس زده بود:
دوس رفيق قديمي عزيز
... آدم ها را همان طور آدم نگه دار و تو را به
خدا به نماد تبديل شان نكن...
ادامه...
***
مظاهر شهامت
بی گناهی غارت شده بره ها
و زنانگی عقیم سه تار
« وردی که بره ها می خوانند »
یا وردی که به بره ها می خوانند تا یادت
بیاورد شعری از شاملو را که در آن غلامان در
گلوی کبوتر چند قطره آب می چکانند تا بعد سر
بره ها و کبوترها با هم بریده شود . خون باشد
و پر و جفت های چشمان معصوم که غریب و عجیب به
جهان می نگرند . حالا بی پناهی و قربانی شدن
یا در قربانگاه بودن و خطر همیشگی آن معنی شده
باشد یا نه . بعد بفهمی یا نه که تاریخ انسانی
ما ، سراسر در کنار همین مفاهیم بودن بوده است
. و دیر یا زود بفهمی نه فقط در اینجا که در
هر کجای زمین و تاریخ ، گویی تقدیر همین بوده
است و بس . با کمی رنگ و بو و شکل دیگر ، یا
کمتر یا بیشتر و با بهانه های همسان یا متفاوت
. قربانی بودن ، تشویق شدن و آذین شدن برای
قربانی بودن و اغواء شدن یا نادانسته به مسلخ
رفتن . پس همیشه در بی پناهی ، بی یاوری و
دلواپسی اش زندگی می کنی و زندگی ات قطره قطره
زهری بوده است که به کامت می ریخته اند یا می
ریخته ایی .
ادامه...
***
مصطفی فلاحیان
۱.
یادداشتکی بر// وردی که بره ها می خوانند
// نوشته ی رضا قاسمی
من تازه این رمان را شروع به خواندن کرده ام و تا آنجا که می دانم مدت
کوتاهی از انتشار نسخه ی الکترونیکی آن می گذرد .
و برایم جای تعجب است که بعضی ها اینقدر سریع
درباره ی این اثر نظر داده اند و می دهند . البته
این قضیه شامل بقیه ی نویسنده ها و آثارشان می
شود. که به محض چاپ شدن شروع به نقد می شوند . این
منتقد ها فکر می کنند ورطه ی ادبیات رینگ بوکس است
و آنها گوشه ی رینگ می ایستند و مشت هایشان را به
هم می کوبند و برای بقیه کری می خوانند و چون کسی
پا به رینگ نمی گذارد شروع به مشت زدن به کتاب های
نویسنده ها می کنند!
۲.
گویا عجول بودن هیچ وقت ایرانی ها را رها نمی کند
مثل تنبلی و بدگویی در هر حال وقتی می خواهیم
درباره ی یک اتاف نظر بدهیم حال در اینجا یک کتاب
باید درباره ی آن اثر با دقت فکر کنیم و مورد
بررسی قرارش بدهیم حتی اگر یک اثر بدرد نخور باشد
حالا که ادعای نظر دادن داریم پس باید جوانمردانه
و صادقانه نظر بدهیم آن هم با تامل نه با عجله.
۳.
من نصف بیشتر رمان را تا حالا خوانده ام ُ یادداشت
هایی هم نوشته ام که بعد از اتمام خواندنم در
اینجا قرارشان می دهم . وفعلا درباره ی اینکه این
رمان با توسل جستن به سکس به موفقیت رسیده موافق
نیستم چرا که رمان چند محور دارد که در موازات هم
در حال حرکت است ُ این نظر - توسل به سکس- که بعضی
ها داده اند به نظرم بخاطر این است که رمان را یا
نخوانده اند یا فقط فصل های ابتدایی آن را خوانده
اند . در هر حال کمی بعد مفصلا نظرم را خواهم
نوشت.
وبلاگ واژه ترد
***
سر هرمس مارانا
4- آن ضدفیلتری که خانم 76 برایمان فرستادند الحق و الانصاف کار کرد! به
یمن همان بعد از سالها سری به دوات آقای رضا
قاسمی زدیم. دلمان تنگ شده بود ها! این دوات را
البته ما چند سال قبلتر از این که معمای ماهیار
معمار را بخوانیم و هوش از سرمان برود و چند سالی
قبلتر از سرگشتهگی و شیفتهگیمان نسبت به
همنوایی شبانهی... و بالاخره قبلتر از
درخشندهگی خیرهکنندهی چاه بابل کشف کرده بودیم.
همان روزها که ایشان هنوز الواح شیشهایاش را
مینوشت. حق با شما بود. غیر از چاه بابل رمان
دیگری از ایشان به صورت اونلاین (کپیرایت ر.ق.)
موجود نبود. البته اسم آن یکی یادمان آمد: دیوانه
و برج مونپارنس که البته آنوقتها اسماش چهل پله
تا آن سهتار جادویی بود و بداهه نوشته میشد. بعد
هم کامل شد چون دستنویس اول بود، پس از مدت
کوتاهی از دوات برداشته شد تا روزی نسخهی
نهاییاش پابلیش شود. و حسرت خواندناش در ما
ماند که ماند! داشتیم میچرخیدیم در دوات که
اینها را دیدیم. آقای قاسمی دربارهی رماننوشتن
آنلاین نوشتهاند. چیز عجیبی است. یاد این موسیو
ورنوش درماندهی خودمان افتادیم که بدون این که
خود بدبختاش بداند، داشته و دارد سعی میکند همین
کار را بکند. عین حرفهای آقای قاسمی را محض
دلخوشی موسیو ورنوش و انگیزهدادن به ایشان
دوباره میآوریم. از آقای قاسمی هم کمی پوزش
میخواهیم که داریم بدون اجازهی ایشان دوباره
نوشتههاشان را پابلیش میکنیم.
ادامه ...
(از بند 4 به بعد را بخوانيد)
***
صادق
با سلام به همه دوستان. آقای نگاهی عزیز ممنون از این لینک داستان نویسندهء
توانا رضا قاسمی. راستش من آنرا چند سال پیش در
سایت ایشان که تکه تکه نوشته میشد خوانده ام، و
هرچند میبینم که تغییراتی در آن انجام داده اند؛
ولی به جرات میتوانم بگویم که صمیمانه ترین نوشته
ایشان میباشد (من آثار دیگر ایشان را خوانده ام).
نمیخواهم بگویم خوبترین؛ چون تقسیم آثار یک هنرمند
به خوب و خوبترین و غیره کار منصفانه ای نیست. هر
چه از دل برآید بر دل نشیند، و این اثر ایشان از
تهِ دل برآمده است!
ادامه...
***
ليلا
افسردگی تابستونی من یه هفته ای هست که شروع شده ، خیلی از نظر روح و روان
کزازم، دقیقا مثل پشه در شب می مونم بی حال ، دوسه
روز خونه بودم ، به مامانم هم گفتم فعلا تلفن نزنه
تا حالم خوب بشه خودم زنگ بزنم، یه سری از موزیک
های موردعلاقه ام را هم سلکت کردم و گذاشتم رو
صفحه کامپیوتر، پس از اون هی کتاب خوندم، هی کتاب
خوندم ، اول چاه بابل برای دومین بار، بعد همنوایی
شبانه ارکستر چوبها ، بعدش وردی که چوپانها خوانند
و دیگر آثار رضا قاسمی ....به هرحال از اینکه
تنهایی ام و بی حوصله گی ام را با کتاب های رضا
قاسمی تقسیم کردم لذت بردم.....
ادامه ...
***
محمد رمضانی
رمان وردی که بره ها می خوانند را خواندم از رضا قاسمی که زیبا بود. قبلاْ
رمان همنوایی شبانه ارکستر چوبها را از قاسمی
خوانده بودم. وردی که بره ها می خوانند قوی و زیبا
بود اما من از همنوایی شبانه ارکستر چوبها بیشتر
خوشم آمد.
وبلاگ دو مانلی تبريز
***
رکسانا
نامه اول:
Salam ..ba sepas faravan ke ba inhame kar javab E- Mail mara midahid
...az anjai ke dar hal hazer tatilat tabestani
dar kharej az shahr zendegi mikonam va dastresi
be ketab foroshi ya ketabkhane nadaram emkan
tahye hamnavai barayam namomkan mibashad...ketab
chah babel va bareha ra khandam va binahayat
lezat bordam va dar entezare tame badi...
نامه دوم:
Salam ! Alaghemand
boodam ke nazar khanandegan davat ra dar rabeteh
ba verdi ke barreha mikhananad bekhanam ta inkeh
be neveshte in marde bitarbiat va mariz [...]
residam va moteasefaneh khandam va vaghat
nazaninam ra hadar dadam anghadr bisar tah va
por az oghdeh ravani jensi minevisad ke sadha
psykolog ham dar moalejeh vey bi tardid khahand
mand ..be sajt mariz por tavahomash sar zadam va
dar anja ham neveshtehaye digari dar morde
shooma dasht va ye aks shooma ra ba neveshte
ajibi ke man vaghan manzorash ra nemifahmam ...
nemidanam aya man
eshtebah mikonam va ishan az nabeghegan
zamaneand man nemifahmash .soal man inast chera
shooma neveshteh ishan ra chap mikonid?
ba ehteram
Roxana
پاسخ : انتشار نظرات مخالف و موافق در کنار
هم، کمک می کند که دياگرام نسبتاَ کاملی داشته
باشيم از وضعيت ادبی کشورمان. آستانه ی تحمل را هم
بالا می برد؛ برای هر دو طرف.
***
شهناز
salam, man hanooz nemidanam naghd yany jango jadal ba nevisan-deh ya
ravy! ya har dou. reza
ghassemi na pesar khaleh na baradare man ast.
chera penhan konam arezoo mikardam yeky
az inha bood , valy nist.
amma midanam nevisandeh -east ke az tarighe
ketab-hayash mishenasamesh ke kalamatash
roye moj-haye boland mibaradam va an
delhoreh-ey ke dost daram
nemidanam kay va koja
seghot khaham kard.
man faghat yek khanandeh hastam va albateh ke
har kary zaf-haye
khodash ra ham be doosh
mikeshad. amma dar kafeh
tarazoye man az(verdy ke bareh-ha.......) zaf-ha
bala me-eastand magar
ba zooro zahmat fesharash bedam baraye mizan
kardane kafeh lez-zaty ke az an bordeh-am.
hala magar maraz daram ke bezoor bekhaham
kafeh-ha ra mizan konam?
va hanooz ham nemidanam naghde asar hatman bayad
chashny
maskhareh kardan dashteh
bashad ta begoeam naghd ya na, mitavanim begoeam
in nazare man ast ba hameh
kasty-haye mane khanandeh .
BA EHTERAM
shahnaz_gm@hotmail.com
***
ژيلا
Salaam Aghaye ghasemi,
faghat mitavanam begooyam ke daram az tamame
anche az fekretan zaeide mishavad kalame be
kalame lezat mibaram.
tashakor az hame chiz
J.
jeelamohammadian@gmail.com
***
مانی ب.
موارد استعمال زنان، هندوانه، جیگر و چیزهای دیگر*
- چرا مردان استمناء میکنند؟
- چون امکان دسترسی به زنها نیست!
رضا قاسمی: در دوران کودکی ما به دلایل
محرومیت، شکل استمنا خیلی فجیع بود. مثلا جگر و
هندوانه میخریدند و آن را سوراخ میکردند و
به جای آلت تناسلی زن استفاده میکردند.
اینها مصیبتهای کشورهایی است که زن را در
پستو نگه میداشتند ... پس چون امکان دسترسی
نبود تخیل این آدمها برای استمنا شکلهای
عجیب و غریبی پیدا میکرد.
پس بیخود نیست که واژه «جیگر» در رمان ورد برهها
مکرر به کار میرود. طفلک رضا! اگر این مصاحبه او
را نخوانده بودم، هیچ نمیفهمیدم جگر برای او،
گذشته از ایجاد احساسات نوستالژیک، دارای جنبه
اروتیک هم هست.
ادامه...
***
راجی
در لحظهاي از زندگي عاشق پديدهاي ميشوي، حس ميكني كه همه هستيات درهمين
پديده خلاصه ميشود و تو تمام گذشتهات، آيندهي
نيامدهات را در همان لحظه تسليم آن پديده ميكني.
ميسوزي پاي چيزي كه عاشقش شدهاي. نامي از تو در
تاريخ و جغرافي نخواهد آمد. شايد روزي قصه نويسي
در بخشي از يكي از قصههاش، يا شاعري در يكي از
شعرهاش، يادي از كسي بكند كه در لحظهاي از
زندگياش، بيمهابا، گذشته و آيندهاش را بخشيده
است به يك نگاه، به يك كلمه، به يك حس كه به كودك،
جوان، دختر، يا مادري تعلق داشته است و او اتفاقي
سر راه آن نگاه، كلام، احساس قرار گرفته است. اگر
كمي ديرتر راه ميافتاد، و يا زودتر، زندگياش حد
اقل در آن لحظه به باخت نميرفت.
زمانش البته كوتاه نميشود، ولي زمانهاش با آن
پديده، دگرگون ميشود. مثل زن زائو، بايد با آن
كنار بيايد تا خلق، يا تكثيرش كند. و هر بار كه
تكثيرش ميكند، مثل باري است كه زمين ميگذارد، و
تا شكل گيري نطفه براي تكثير بعدي كمي احساس سبكي
و شادي ميكند.
تمام بالا پائين رفتنهات، تمام گريزهاي تعليق
سازت، تمام قطعهات از تداوم قصه، تمام
سرككشيهاي گاهگاهيات به جزء جزء قصه، اصلن
بگويم تمام قصهات يك طرف، آن يكي دو صفحه قصه
هلنا و بوغوس هم يك طرف.
در اكثر داستانها هميشه حلقههائي هست كه بيشتر
نويسندگان، ناگزير، به راحتي از كنارش رد ميشوند.
به خود ميگويند، در داستان من، اين يك مورد فرعي
است. قضيهاش نبايد زياد قصه را بپيچاند، نبايد
عمده شود و ساير موارد را در زير بارش خفه كند. پس
خود با دست خود اين گونه روابط و موارد را خفه
ميكنند، ميكشند، پنهان ميكنند زير اجزاي ديگر
تا زياد ندرخشد. مثل كودك زيبا و با هوشي كه مادر،
براي از رونق نينداختن بقيه، در صنوقخانه پنهانش
ميكند. قصه هلنا و بوغوس شما از چنين جنسي است.
همزمان با فروكش كردن گردبادها، آرامش يافتن خاك،
و نابود شدن خاشاك و سر در آوردن شكوفههاي قصه،
اين خاطره، اين راز، اين شال، اين تور عروسي، اين
محبت، اين دوست داشتن، اين عشق...
آنان زندگيشان را به خودشان باختند. كسي گولشان
نزد، تا آن را از چنگشان خارج كند، پاي قماري آن
را نباختند. آنان زندگي خود را به خودشان باختند،
مقولهايست... راجي
moraaji@hotmail.com
***
مهدی
دلم
به حال پروين ميسوزد، به او اجازهي حرف زدن
نميدهند، او هم حرفي نميزند، تنها با چهرهاي
شكسته، نيم نگاهي به عقب، حضور جلاداني را خبر
ميدهد، كه در صحنهي پاياني حضورش به تماشاي
شكنجه شدن محبوبش ميهمانش ميكنند.
ما
يادگار انقراض نسلي تباه شدهايم
كه
اكنون در گوشههاي مهآلود
براي رقصيدن و خنديدن
آهسته بيآنكه سنگ خبر شود،
حتا كف ميزنيم.
وقتي كه شادي ما
تبعيدي نگاه چماقداران است،
وقتي كه زيبايي در چنگال شوم چوببدستان است
كه
با شلاق و سنگ رقم ميزنند
نسبت
زيبايي را،
چگونه ميتوانيم از هستي خويش خرسند
باشيم؟
رمان خوب رمانيست كه تارهاي وجودت را به رعشه
درآورد، با احساساتت بازي كند، فحش دهد، نفرين
كند، شكنجه دهد، تا خواننده به خود آيد، دريابد كه
كيست و چه بر سرش آمده كه اينهمه حقير شدهاست.
ادامه...
***
ک . ی
این نوع ادبیات
قسمت خاصی از ذوق ادبی را مشغول خود می کند.
قسمتی شاید کوچک ، شاید ولی دارای عمق. با این
نوع کتاب ها ( وردی که بره ها می خوانند و چاه
بابل و همنوایی ) می شود سیگار کشید. کتاب
وردی که برره ها می خوانند کتابی است خوب و تا
اندازه ای بازی کننده با دول آدمی. این کتاب
نزدیک است. ولی دست مرا نمی گیرد و به هیچ
خراب شده ی دیگری نمی برد. حتا شاید بشود عمر
این کتاب را تعیین کرد ، سی یا سی و پنج سال.
که عمر خوبی است . ولی نویسنده کجاست ؟ شاید
به نظر می رسد نویسنده کنار من نشسته ، به
حرفهایم گوش داده ، و حرف های مرا با کلماتی
دلنشین به من باز می گوید و من از
حرف های خودم لذت می برم ، شاید. بد گفتم. در
واقع این ها وجود دارند. شاید به نظر من یک
حیطه ی خاصی است در ادبیات ، به نام جنون .
نویسنده ای واردش می شود در عمقش شنا می
کند. ولی همواره با دروغ بر می گردد. هر چه
سوادش بیشتر ، دروغش زیباتر. ، در وردی
که برره ها ... نویسنده ، خاننده را حتا
به رقص دعوت می کند ، رقص با کلمات . حالا
باید دید خاننده موسیقی را چقدر می شناسد. یک
سوال : با کور شدن چشم راوی داستان ، بافتنی
مدور از بافته شدن باز نمی ایستاد؟- واینجا
شاید بتوان گفت که خواننده باید کور شود.
ادامه...
***
مينا
سلام،
نمیدونم به نقطه ای رسیدید که دیگه رمان خواندن
جذابیت و ضرورتش را از دست داده باشه براتون؟ آدم
احساس می کنه اونقدر زندگی کرده که تمام داستانها
فقط تکرار زندگی خودش است. در مورد نویسندگان
ایرانی که متأسفانه بسیاریشان هنوز آنقدر در
قیدوبندهای اخلاقی قراردارند که اصلأ قادر به
انگشت گذاشتن برروی نقاط و روابط پیچیدة انسانی
نیستند. اگر هم اشاره ای به محدوده های ممنوعه
بکنند، کار در همان سطح باقی میماند. یک نویسندة
خوب درست مثل یک روانکاو خوب اول باید این جسارت
را پیدا کنه که به ته وتوی روح خودش، همونجاهائی
که هرموقع نگاهش بهشون می افته از ترس چشماشو می
بنده، راه پیدا کنه. خیلی ها جسارت اینکار رو
ندارند وبه همین دلیل هم تعداد روانکاوها و
نویسندگان بد خیلی بیشتر از روانکاوها و نویسندگان
خوب هست. نمیدونم چه جور وارد سایت شما شدم. فکر
کنم از طریق سایت زوال....ولی چه جوری زوال رو کشف
کردم؟...بهرحال...منی که اصلأ حوصلة رمان خوانی رو
ندارم نشستم و وردی که بره ها میخوانند رو با ولع
خوندم. البته وردی که بره ها میخوانند برای من
بیشتر یک شکلی از بیوگرافی بود تا رمان و فکر
میکنم برای همین هم جذابیت بیشتری رو در من ایجاد
کرد برای ماندن و خواندن...ومهمتر از همه جسارتی
که برای نوشتن و بیان وقایع بدون اهمیت دادن به
ارزش گذاریهائی که از طرف جماعت بیرونی ممکن است
صورت گیرد از خودتون نشون دادید....گوشی تلفن را
برداشتم و به دوستی که از بچه های همزمان شما در
کارگاه نمایش بوده زنگ زدم واز رضا قاسمی ازش
پرسیدم..میخواستم یه خورده شکل بدم به اون تصویر
خیالیم از نویسنده ای که منو با رمان دوباره اشتی
داد...در خیلی از حس و حالاتی که بیان شد در کتاب
خودم رو میدیدم. و شاید بیشتر در این جمله: همه
عمر از مسیر کج، همه راهها از مسیر کج.
مینا...
جولای ۲۰۰۷، مونتریال
mi29na@yahoo.ca
***
زهرا مهدوی
جن نامه را کنار گذاشتم و هی حرص خوردم و به همه جا سر زدم که شاید یکی غیر
از من هم مسئله ای داشته باشد، دیدم نه، هیچکس هیچ
حرفی نمی زند. گفتم شاید یه این خاطر است که چند
سال پیش چاپ شده و من عقبم از همه چیز، باز یادم
آمد کتاب ِ وردی که بره ها می خوانند رضا قاسمی
قبلا روی اینترنت پاورقی شده بود، پس چرا دوباره
این همه جنجال به پا کرد و کسی پیدا نشد که لب
فروبندد و شتر دیدی ندیدی در بیاورد؟ چرا؟ چرا؟ و
چرا. گشتم و خواندم این طرف و آن طرف از این سایت
به آن سایت. بد هم نشد ولی این ها جواب چراهای من
نیستند که. من می خواهم بدانم ولی فقیه کیست؟ چه
کسی نیاز دارد به همچین پدیده ای؟ چه چیز و در چه
زمانه ای، ولی فقیه می طلبد؟...
ادامه...
***
پونه بريرانی
مصاحبهي پنجشنبه، 24 خرداد 1386 ، روزنامهي اعتماد با "رضا قاسمي" گفتگوي
به جايي بود. يعني براي من كه مدتي است (بعد از
خواندن مجدد "همنوايي. . . " و آغاز دوبارهي
"چاه بابل") درگير اين عقيدهام كه رضا قاسمي توي
كارهايش طنازي به خرج ميدهد و بدش نميآيد،
خواننده، بيرون از متن هم تا جاهايي دنبال نويسنده
بيايد و گاه شبيه پدر هانسل و گرتل دنبال خورده
نانهاي ريختهي كف جاده را به طمع خانهي شكلاتي
بگيرد تا ببيند اين "ر.ق" "وردي كه . . . " يا
"مندوي" "چاه بابل" يا راوي پارانوياي "همنوايي.
. . " همان رضا قاسمي نويسنده است يا نه، بسيار
جالب توجه بود.
البته مولف "وردي كه. . . " از اساس چنين چيزي را
رد ميكند و اعتقاد دارد وقتي مصالح حقيقي صرف
بناي داستان ميشود، ديگر بند نافش با حقيقت بيرون
از داستان بريده شده و هيچ ارتباطي به هم ندارند.
اگرچه اين حرف كاملن علمي است، اما خيال ميكنم من
هم به عنوان يك خواننده و نه منتقد، ميتوانم
احساس شخصي خودم را بي آن كه قصد ارزش گذاري داشته
باشم، بيان كنم. تصورم اين است كه نشانههايي از
داخل داستان شروع ميشود و ردش ميرسد تا خارج از
متن، يك جور بازي با نمك، كه نويسنده با خوانندهي
پيگير شروع ميكند و اين البته فرق دارد با آن كه
بگوييم آثار رضا قاسمي، آثاري قائم به ذات نيستند
و براي درك آن بايد مدام به خارج از متن رجوع
كرد...
ادامه...
***
رضا خلقی
ما تركها (خودتي)، اصطلاحي داريم: «نشان دادن
و ندادن» و اين اولين چيزي بود كه حكايت مصاحبهي
روزنامهي اعتماد با رضا قاسمي، به ذهن معيوبم
آورد. دهها سايت و وبلاگ اين لينك را ارائه
دادهاند و چه تعبيرها و تفسيرهائي كه
تركاندهاند. نميدانم آيا كسي فكر كرده كه اين
حركت، چه معني ميتواند داشتهباشد؟ مصاحبهي كمي
جنجالي با نويسندهي كنوني و نوازندهي سابق كه
سالهاست در تبعيدي شايد خودخاسته بهسر ميبرد و
هيچ آلتپريشي! حتي درصدي احتمال چاپ طبيعي آثارش
را نميدهد. يعني با كسي مصاحبه ميشود كه تنها
رمان چاپشدهاش در دوران خاتمي ملعون، شاهكار اين
سالها لقب گرفته، عين حاليكه مدتهاست سايت
ادبياش فيلتر شده، كتابهايي از او معرفي ميشوند
كه ممنوعالچاپاند و ...
ادامه...
***
سعيد
رضا قاسمی یه رمان جدید نوشته که از بس
جاهاییش که باید سانسور بشه زیاده، از چاپ و
انتشارش توی ایران دست شسته. به همین خاطر اون رو
گذاشته توی وبسایتاش برای دانلود. اسم رمان هست
وردی که برهها میخوانند. من خودم از همنوایی
شبانه ارکستر چوبها بیشتر خوشام اومد ولی این
هم یه چیز جالبی واسه خودشه. به زحمت میشه یه
پاراگراف توش پیدا کرد که بالای هجده سال نباشه.
خب من این زحمت رو متقبل شدم برای شما:
... سرم را میبرم نزدیک گوش پدر: "بگو اقلاً نصفش
را فعلاً بدهد. من که هشتصد رکعتاش را
خواندهام!" از من برای پدرش که تازه فوت شده است
هزار رکعت نماز خریده است به ده تومان. اگر از
اینهایی میخرید که کارشان فروش نماز است باید صد
تومن میداد. حالا خردیده است به ده تومان. اما
انگار خیالِ دادنِ همین را هم ندارد. "میدهد.
میدهد. حالا تو بخوان..." از لحن پدر کمکم مطمئن
میشوم که خبری از پول نیست. هردوی آنها دست به
یکی کردهاند تا به زور هم که شده مرا ببرند به
بهشت! سخت است دست شستن از رویا. تکبیر میگویم و
میایستم به رکعت هشتصد و دو. ولی دیگر خلوصی
نیست. احساس میکنم پاره پوره شده است چیزی، آنهم
در این مکان امن! اینطور بود که دست من باز شد
مخفیانه به جیبِ پدر.
وبلاگ سعيد
***
فريده
رضا قاسمی عزیز سلام،
رمان " بره ها...." را
خواندم در دو روز.. محشر بود.
"همنوایی...." را
دوست نداشتم. ولی بره ها محشر بود. چرا نه
آن و بله، بله بله و صد بله این.... مبحث
درازی است. حاضری، حاضرم که مخ هم را بجویم.
هاهاها ...... چاه بابل را هم دوست نداشتم.
همین چند روز پیش
فرانسه بودم. اگر بره ها را قبل از بودنم
در پاریس خوانده بودم حتما به زور و جبر هم
شده سرت هوار شده بودم.. شانس آوردی!!!
(شوخی کردم بابا، اهل این کارها نیستم....)
زنده باشی و قلمت بر
قرار باشد ولی سر جدت با این آدم های دری وری
مصاحبه نکن. چه می فهمند اینها؟
اگر حالش را داشته
باشی جواب بده که بگم چرا "همنوایی" و چاه
بابل نه و "بره ها" آره. نخواستی هم
نخواستی. بی خیال.
در ضمن... در ضمن من
زنم! پنجاه و اندی سالم است و در نتیجه بی
خیال اون جور چیزها.... فقط.... دمت گرم که
خوب که هیج.... محشر نوشتی.
آیا مردها می توانند
با زن ها فقط دوست باشند؟
تا قبل از خواندن بره
ها فکر می کردم تو مایه ی ادا و اصول و مدرن
بازی هستی. نیستی. زنده باد.
با واقعا احترام :
فریده ( معلومه که این اسم واقعی ام
نیست.....!!!!!!) هاهاها
***
جواد پويان
جدا از زبان رمان و دغدغه هايي كه به غلط اين روزها گريبان نويسندگان شيفته
نوگرايي، پسا مدرنيسم واين قصه ها را گرفته است و
رمان را عرصه اي براي تجربه هاي زباني مي
بينند و از اين نقطه نظر
كارهايي درهمين سطح وشايد قوي تر را براحتي چه در
كارهاي چاپ شده و چه در
فضاي نت وهمچنين كارهاي قبلي آقاي قاسمي مي توان
يافت شايد نقطه عطف رمان جايي است كه خواننده
باهوش خود را از گريبان تئوري لذت متن بارت جدا مي
كند و بدنبال خبري از هستي ملتي مي گردد كه
مورد طعن همه از جمله روشنفكراني است كه خود آن ها
را پرورانده است...
ادامه...
***
آذر
سلام آقای قاسمی ,
رمان وردی که بره ها می خوانند را خواندم .
راستش را بخواهید در مقابل همنوائی شبانه ,
فقط می توانم بگویم بد نبود . باز میان این
همه آثار کیلوئی دو زاری بازار کتاب برای خودش
چیزی بود . من را بخاطر بی ادبی ببخشید ( اگر
بی ادبی کردم ) اما می دانید قضیه چیست ؟ من
شب تا صبح را با خواندن می گذرانم . در یک
جائی که اگر شانس بیاوری صبح تا غروبش چهار تا
آدم ببینی . من هم که تازه سر صبح می خوابم .
بعد دیگر از آدمیزاد خبری نیست . دل خوشم به
سگ ها و شغالها که گاهی چنان بی پروا می شوند
که تا دم پنجره می آیند به قهقهه ... دل خوشی
که نه , تنها گزیرم کتاب است و خواندن . آنوقت
دلم می خواهد شما هم با من سری به کتاب فروشی
بزنید . نه که کتاب نباشد , اتفاقن هست . زید
هم هست . تا دلتان بخواهد رمان و داستان کوتاه
و شعر و ترجمه و الخ ... بعد سرگیجه می گیرم
که کدامشان را بخرم . کتاب فروشی های ایران هم
که مثل آنجا نیست که مکانی باشد برای نشستن و
خواندن و رخصتی تا لاآقل چند صفحه ای از کتاب
را بخوانی و سبک سنگین کنی که چه . می دانید ,
دلم برای پولی که دادم نمی سوزد ( گاهی البته
بعضی جاها می سوزد ) بیشتر دلم برای درخت هائی
کباب می شود که بریده شده اند تا کاغذ شوند و
این اراجیف رویشان چاپ شود . فکر می کنید در
یک کتاب فروشی , چند کتاب بتوانید پیدا کنید
که اگر نوشته نمی شدند دنیا چیزی کم داشت ؟
بیچاره درخت ها ...
همنوائی شبانه ارکستر های چوبی را هنوز دوست
دارم , هرچند خواندنش من را بسیار آزار داد
اما هنوز معتقدم که یکی از بهترین رمانهای
ایرانی ست . وردی برای بره ها هنوز هم برای من
همان رمان آن لاین است و البته من به شما
مدیونم بابت هیجان خواندن یک رمان آن لاین اما
همین ...
دلم می خواست بیشتر می نوشتم . مثلن از کارگاه
دستان نوسی که می روم و احوالت این کلاس . می
ترسم که وقت و خودم و شما را ضایع کنم .
***
حوصله هيچ جمعی را ندارم : گفت وگو با رضا قاسمی ـ بابک مهديزاده
***
ندا دهقان
به ندرت پیش آمده که بگویم کاش این کتاب امشب تمام نشود و من برای فردا شب
هم ذخیرهای داشته باشم. در مورد داستانهای فارسی
که انصافا سه چهار سالی است قید این احساس را
زدهام.
اما این وردها، خوب وردی بود. به شستگی و رفتگی
اثر قبلی رضا قاسمی نیست. شاید به خاطر این که آن
لاین نوشته شده و هنوز ویرایش زیادی نیاز دارد.
شاید هم به خاطر این که "همنوایی شبانه ارکستر
چوبها" ۲۰ بار بازنویسی شده و توقع ما را از
نویسنده بالابرده. کتابی که فکر میکنم چند سالی
است بهتر از آن را نخواندهام. (از نویسندههای
ایران)
وردی که برهها میخوانند در دوات هست. میتوانید
از اینجا بخوانید. این رمان را رضا قاسمی فصل به
فصل٬ آن لاین نوشته. بازخوردها را گرفته و ویرایش
کرده. احتمالا از مخاطباش هم زیاد تأثیر گرفته
چون این طور که میگوید هر شب بر اساس حس خودش جلو
رفته. رمان عصر سایبر است دیگر. این هم یک مدل
جدیدش.
وبلاگ چرکنويس
***
اصغر نوری
تجربة لذتِ خواندن
آقاي قاسمي عزيز،
طي چند روز گذشته، جسته و گريخته، گفتگوهاي اخير
شما و نقدهايي را كه اينجا و آنجا براي «وردي كه
برهها ميخوانند» نوشتهاند، ميخواندم. بعضي از
نظرات خيلي برام عجيب بود. عجيبتر از همه، اين
گاردي است كه خيليها در برابر سوژة سكس ميگيرند.
واقعاً ملت عجيبي هستيم. فكر ميكنم اگر فيلسوفان
نامي غرب ما را آنطور كه واقعاً هستيم
ميشناختند، شايد در نظريههايي كه دربارة انسان،
به مفهوم كلي و جهانشمول، ارائه دادهاند و
ميدهند، تجديدنظر ميكردند و يا دستكم،
تبصرههايي خاص براي ايرانيجماعت در نظر
ميگرفتند. چون مسلماً خيلي عجيب است كه قشر
كتابخوان و مثلاً روشنفكر ما، از يك طرف هميشه از
سانسور مينالد و تنها علت عدم بروز خلاقيت در هنر
و ادبيات داخلي را محدوديت تحميلي حكومت ميداند،
و از طرف ديگر به نويسندة رماني مثل «وردي كه
برهها ميخوانند» ايراد ميگيرد كه چرا رمانت
اينقدر سكسي است و درش از كردن و گاييدن و كپل
سخن ميرود. بعضيها اين رمان را تا حد يك
پرنوگرافي صرف پايين ميآورند و آن را مبتذل
ميخوانند و بعضيها – اين ديگر واقعاً معركه است
– كه ميخواهند خودشان را روشنفكرتر نشان دهند
ميگويند صحبت از مسائل جنسي هيچ ايرادي ندارد اما
بايد براي رسيدن به هدف ديگري باشد، مثلاً كوندرا
هم در رمانهاش از اين چيزها حرف ميزند، ولي آثار
او كجا و اين «نوستالژي جنسي» رضا قاسمي كجا؟ فكر
ميكنم همين گير دادن به جنبههاي جنسي رمان «وردي
كه برهها ميخوانند» و نديدن ديگر جنبههاي آن،
كافي است كه يادمان بيفتد چقدر با اين موضوع
درگيريم. اگر «سكس» در زندگي و هنر و ادبيات غربي
يك موضوع هميشگي است – كه به نظرم هست – اينجا
براي ما يك مسئله است، يك معضل هميشگي كه هرچقدر
در تاريخمان به عقب برميگرديم، ردپاهاش را
ميبينيم. معضلي كه هيچوقت نتوانستهايم چارهاي
براش پيدا كنيم چون اصلاً نتوانستهايم به زبان
بياوريمش. از اين رو، وقتي يك نويسندة ايراني از
مسائل جنسي مينويسد، نميتواند از جلق نگويد و
پسري را به تصوير نكشد كه با عكس سوفيا لورن و
سوراخِ ديوار معاشقه ميكند؛ و اين خيلي فرق دارد
با خودارضايي يك انسان غربي.
ادامه...
***
فرهاد حيدری گوران
در حال خواندن " وردی که بره ها می خوانند"
کار رضا قاسمی هستم . به نظرم از جنبه ی ساختار
روایت ، کاری است کارستان. از این رو در نقد تمام
عیار آن خواهم کوشید.
و اما با خواندن متن گفت و گوی بنگاه سخن پراکنی "
بی بی سی" با رضا قاسمی و به خصوص اینکه در مقدمه
ی آن گفت و گو از وردی که بره ها می خوانند به
عنوان " اولین رمان آنلاین فارسی" نام برده شده،
به این نتیجه رسیدم که " سخن پراکنی" و خبر سازی
گاه همه ی آن چیزی است که رسانه هایی چنین در پی
آن هستند . و این "همه چیز" در واقع عین " بی همه
چیزی" است و نشانگر بی خبری مطلق خبرسازان و سخن
پراکنان. این که اساسا رمان آنلاین چیست و چه
تفاوت هایی با دیگر گونه های نوشتاری در فضای وب
دارد بخش عمده ی نقد من بر کار رضا قاسمی را در بر
خواهد گرفت. به نظرم در " وردی که..." آن سوء
تفاهم بزرگ که گریبانگیر عالم کتاب است به ساحت وب
نیز سرایت کرده است.
ادامه ...
***
رضا حيرانی
بعضی وقتها فکر میکنم رمان معاصر ایران اگر رضا قاسمی رو هم نداشت
میخواست چیکار کنه؟ رمان وردی که برهها
میخوانند گرچه لذت چاه بابل رو نداشت اما بازم پر
از لحظههای نفسگیری بود که من مخاطب رو مجبور
میکرد حتی حسادت بکنم به کشف چنین لحظههایی که
این واقعا نیاز به تبحر از سوی نویسنده داره.
معتقدم برای موفق شدن آثاری از قبیل چاه بابل یا
همنوازی شبانهی ارکستر چوبها( از کارای رضا
قاسمی) یا آزاده خانم دکتر براهنی یا صد سال
تنهایی مارکز، پدرو پاراموی خوان رولفو یا دیگر
رمانهای طراز اول نویسنده باید به قدرت تسلط بر
تخیل دست پیدا کنه. یعنی هم اجازه بده تخیل متن رو
پیش ببره هم بلد باشه روی این تخیل به وقتش تسلط
پیدا کنه.رضا قاسمی از معدود نویسندههای ایرانیه
که به این قدرت رسیده. متاسفانه وردی که برهها
میخوانند در ایران چاپ نشده و فقط میشه از طریق
سایت رضا قاسمی دانلود کرد که اونم فیلتره اگر
تونستید به هر وسیله به سایت رضا قاسمی برید حتما
دو رمان چاه بابل و وردی که برهها میخوانند رو
دانلود کنید و بخونید البته باید حواستون باشه که
خوندن رمانهایی از این دست تا مدتی امکان لذت
بردن از رمانهای دیگه رو از شما میگیره برای من
که اینجور بود الان خیلی برام سخته بتونم رمان
تازهای شروع کنم. برای همین تصمیم گرفتم برگردم و
برای چندمین بار چاه بابل رو بخونم.
برای امروز این جملهی پرویز اسلامپور مناسبه از
مجموعه شعر نمک و حرکت ورید
اگر به یک حلقه بیندیشی
منتهای اندیشهت / زنجیر خواهد بود ـ .
وبلاگ کافه کلمه
***
احمد آرام
خالد عزیز نقد کتاب وردی که بره ها می خوانند و
دفاعیه آن را خواندم دستت درد نکند . نگاه شما به
این رمان درس بزرگی است به آدمهای پر ادعا که خود
را مدرن می دانند اما به یک رمان مدرن از دریچه ی
( با پای چپ وارد مستراح شو) نگاه می کنند برای
همه ی آنها متاسفم و برای شما آرزوی موفقیت دارم.
سايت رمزآشوب
***
تلخون
وقتی هنوز مزهء چاه بابل زیر زبونت باشه و گیج
گیج بخوری تو هزارتوی همنوازی شبانهء ارکستر
چوبها... وردی که بره ها می خوانند مثله یه زنگ
تفریح میمونه... بالاتر از داستان هایی که معمولن
می خونی... و پایین تر از اون دو تا داستانی که
ذکرش رفت... و البته که لحظات و جملات درخشانی هم
دارد...
وبلاگ رو به آن وسعت بی
واژه... که تویی...
***
من
جهت خالی نبودن عریضه: ما آخرش نفهمیدم چه لذت و انگیزه ای در به کار گیری
واژه های عامیانه ای که شاید در خصوصی ترین دقایق
و لحظاتمان هم از گفتن اشان ابا داریم، در ادبیات
امروز هست که اگر باشد یعنی طرف خیلی باحال است و
خیلی روشنفکر است و خیلی می فهمد و ایول قلم و
ایول خط فکری... علیرغم اینکه تمایل شدیدی در
خواندن بقیه کتاب "وردی که بره ها می خوانند" در
من هست و این کار را خواهم کرد ( لابد به دلیل
اینکه اعتقاد دارم در نهایت نویسنده چیزی دارد
برای گفتن و دنبالش می گردم)... اما همچنان از این
سبک نوشتن بیزارم...
وبلاگ حرف هايی از روی
سادگی
***
آن
از دیروز تا حالا کتاب وردی که بره ها می خوانند, رضا قاسمی دستمه از سایت
دوات گرفتم به نظرم جز کتابهایی که دوستش داشتم و
همش منتظر یه لحظه فراغت بودم که بخونمش از یه
تکیه کلام قاسمی خوشم اومده اونجایی که میگه "خسته
میشی جیگر و بعدش هر کاری که داره میکنه رو میگه
خوشم میاد نمی دونم چرا با اینکه من با این جمله
همیشه مشکل داشتم ولی نمی دونم چرا وقتی از قلم
قاسمی زده بیرون خوشم اومد ازش طوری که به قول
خودش دلم میخواست الان یه کسی بود که میگفت اینقد
تایپ نکن جیگر خسته میشی تو فقط دراز بکش و فک
کن!!!
کتاب پر از حقیقته و نمی دونم یه چیزی توش هست که
هی آدم رو دنبال خودش میکشونه شاید همون وردی که
بره ها می خوننند؟!
وبلاگ آن شرلی
***
مهدی (وبلاک داستان کوتاه)
وردی که بره ها می خوانند
یه رمان خوب ِ ایرانی که می شه یه نفس خوندش.
منم یه نفس خوندمش. بسیار دلنشین بود برای من. اگه
بخوام تکه های جالبش رو بذارم اینجا احتمالا باید
همه اش رو کپی می کردم و قطعا صدای نویسنده در می
اومد. پس فعلا از قید تکه های جالبش می گذریم. ولی
چند شباهت داشت با بعضی ها و بعضی کارها که برام
جالب بود. اول اینکه این رمان تقدیم شده به مادر ِ
نویسنده که ظاهرا در انتظار دیدار فرزندش مرده.
دقیقا عین مادر عباس معروفی. و البته خیلی از قسمت
های متن هم شبیه بود به حس و حال نوشته های معروفی
که مورد علاقه ی منند. جدا از اینکه رضا قاسمی سعی
می کنه که با وارد کردن طنز به داستان از زیادی
احساساتی شدنش پرهیز کنه(اشاره به یادداشتهای خود
نویسنده درباره ی این رمان).
ادامه ...
***
رضا
کلا در کتاب خوندن آدم کندی هستم کتاب 600-500 صفحه ای را که شروع کنم (
اصولا حال خواندن کتاب بزرگ را ندارم مگر صد سال
تنهایی باشد ) یه دو هفته ای طول می کشه ، ولی روز
پنجشنبه کتاب جدید رضا قاسمی " وردی که بره ها می
خوانند " رو دانلود کردم و همین امروز صبح ( یعنی
شنبه ) تمام شد .
چه کتابی ، محشر ، مخت رو له می کنه . یه داستان
حرفه ای با روایتی بسیار جالب و هزار تا حسن دیگه
که اگه بخوام بگم صبح می شه.
سايت سينمای ما
***
ماهی
" وردی که بره ها می خوانند " خیلی لایت بود
یا شاید هم من نگرفتمش. توقع داشتم یک هفته درگیرش
باشم ولی فقط یک بعد از ظهر .شاید هم چون قبلا
یادداشتهای رضا قاسمی رو خونده بودم. خلاصه که ما
رو نگرفت.
وبلاگ سرما
***
سعيد (وبلاگ تاريک روشن)
درباره " وردی که بره ها می خوانند " آخرین رمان رضا قاسمی
زمان زیادی از نگارش این رمان و البته به صورت آن
لاین گذشته و نقدهای بسیاری بر آن نوشته اند ، آن
قدر که خود قاسمی هم دوباره داستان را تعریف کرد و
مصاحبه و گفتگوی رادیویی و تلویزیونی و ... تا آخر
هم حتما به تیغ کارد فراموش کنند همه شان وردی را
که بره ها می خوانند و ... با این همه به دو دلیل
این ها را نوشته ام: اول که ماهی را هر وقت از آب
بگیری تازه است و دوم که اصلا کارم نقادی نیست که
از این قافله ها جا مانده باشم حالا...
1. زبان از همان ابتدا نشان می دهد که این کار هم
چون قبلی ها نمی تواند یک خط را دنبال کند - البته
از زیبایی های این ساختار است - و نیز از شیوه
جریان سیال ذهن که مناسب این گونه گفتن است بهره
می برد. سه خط داستانی و در یک امتداد از ذهن آقای
" ر " روایت می شود : - او که معلم و نوازندهء سه
تار است و به عشق رسیدن به چهلمین سه تار - که
جادویی است حتما - تمام درهای مملکت اش را از جا
در می آورد - او که روی تخت یکی از بیمارستان های
پاریس انتظار می کشد بریده شدنِ تکه ای دیگر از
هستی اش را و نیز بریده شدن از تکه ای دیگر از
هستی اش - و او که کوچک است ، نوجوان است ، جوان
است و هنوز در کوچه پس کوچه های جنوبی کشورش عاشق
است ، کتاب می خواند ، کتک می خورد ، با نوای ساز
جمعه زندگی می کند و ...
2. این سه خط چون سه تار جادویی در ذهن راوی
داستان چنان در هم پیچیده اند که هر بار برای
رهایی از این درهم تنیده گی می بایستی چون شال
مادام هلنا از یک سو شکافته شوند و از سویی بافته
و آن قدر که به یک واحد ختم شوند ، به همان سه تار
جادویی. که نمی شود هیچ وقت . که البته این تکه اش
را هم انگار آخر خود نویسنده جدا می کند از هستی
اش – آن چنان که قسمت 40 داستان اش را - . و البته
درست اش هم همین است که اگر این چهلمین سه تار هم
عینیت پیدا کند پس کدام تمپلت جهان کم باید باشد
که به امید یافتن اش در تکاپو باشیم و به قول
قاسمی اگر این چنین باشد چه حاجت است دیگر به
تمپلتی جدید که نقص قبلی را بپوشاند.پس رویا لاجرم
باید همان رویا بماند .
ادامه ...
***
وردی
که بره
